حسابرسی چیست؟ آشنایی با انواع، اهداف، مراحل و کاربرد حسابرسی
حسابرسی چیست و چه تفاوتی با حسابداری دارد؟
وقتی صحبت از وضعیت مالی یک شرکت میشود، صرفاً تهیه گزارشهای مالی کافی نیست. در بسیاری از موارد لازم است اطلاعات و گزارشهای مالی، فرآیندهای داخلی و نحوه عملکرد سازمان توسط فرد یا مجموعهای متخصص و مستقل بررسی شود.
اینجاست که حسابرسی اهمیت پیدا میکند.
حسابرسی فرآیندی نظاممند برای بررسی و ارزیابی اطلاعات، اسناد، صورتهای مالی، فرآیندها یا عملکرد یک سازمان است که با هدف مشخصی انجام میشود. این هدف میتواند بررسی صورتهای مالی، ارزیابی رعایت قوانین و مقررات، بررسی عملکرد و کارایی عملیات، شناسایی ریسکها یا ارزیابی کنترلهای داخلی باشد.
به زبان ساده، اگر حسابداری اطلاعات مالی را ثبت و گزارش میکند، حسابرسی به بررسی و ارزیابی آن اطلاعات و فرآیندهای مرتبط میپردازد.
در این مقاله از معتمد رایان باهر، بررسی میکنیم حسابرسی چیست، چه انواعی دارد، حسابرس چه کاری انجام میدهد، حسابرسی چه مراحلی دارد و چه تفاوتی با حسابداری دارد.
حسابرسی چیست؟
حسابرسی فرآیندی حرفهای و نظاممند برای جمعآوری و ارزیابی شواهد و بررسی اطلاعات یا فعالیتهای یک واحد اقتصادی بر اساس معیارهای مشخص است.
در حسابرسی صورتهای مالی، حسابرس شواهد و اطلاعات مرتبط با صورتهای مالی را بررسی میکند تا بتواند بر اساس شواهد بهدستآمده، درباره صورتهای مالی و موارد مورد رسیدگی اظهار نظر کند.
اما حسابرسی فقط به صورتهای مالی محدود نیست.
بسته به هدف و نوع مأموریت، حسابرس ممکن است مواردی مانند:
- صورتهای مالی؛
- اسناد و مدارک مالی؛
- سیستمهای کنترل داخلی؛
- رعایت قوانین و مقررات؛
- فرآیندهای عملیاتی؛
- مدیریت ریسک؛
- عملکرد واحدهای سازمان؛
- سیستمهای اطلاعاتی و مالی
را نیز مورد بررسی قرار دهد.
بنابراین، حسابرسی را نمیتوان صرفاً «چک کردن حسابها» دانست؛ بلکه یک فرآیند تخصصی برای افزایش قابلیت اتکا، شناسایی ریسکها، کشف ضعفها و ارائه اطمینان یا پیشنهادهای بهبود، متناسب با نوع مأموریت است.
هدف از حسابرسی چیست؟
هدف حسابرسی به نوع آن بستگی دارد؛ اما به طور کلی میتوان مهمترین اهداف حسابرسی را شامل موارد زیر دانست:
افزایش قابلیت اتکای اطلاعات مالی
در حسابرسی صورتهای مالی، حسابرس با بررسی شواهد و انجام روشهای حسابرسی، مبنایی برای اظهار نظر درباره صورتهای مالی فراهم میکند.
شناسایی ریسکها و نقاط ضعف
فرآیند حسابرسی میتواند به شناسایی برخی ریسکها، ضعفهای کنترلی و مشکلات موجود در فرآیندهای مالی و سازمانی کمک کند.
بررسی رعایت قوانین و مقررات
در حسابرسی رعایتی، میزان انطباق فعالیتها با قوانین، مقررات، قراردادها، سیاستها و دستورالعملهای مربوط بررسی میشود.
ارزیابی عملکرد و عملیات
در حسابرسی عملیاتی، عملکرد فرآیندها و فعالیتها با اهداف تعیینشده مقایسه میشود و فرصتهای بهبود مورد بررسی قرار میگیرند.
کمک به بهبود کنترلهای داخلی
یکی از کاربردهای مهم حسابرسی، شناسایی نقاط ضعف در کنترلهای داخلی و ارائه پیشنهادهایی برای کاهش ریسک و بهبود فرآیندهاست.
انواع حسابرسی چیست؟
حسابرسی انواع مختلفی دارد و دستهبندی آن میتواند بر اساس هدف، موضوع، نحوه انجام و نوع استفادهکننده از نتایج حسابرسی متفاوت باشد.
از مهمترین انواع حسابرسی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- حسابرسی صورتهای مالی
- حسابرسی داخلی
- حسابرسی عملیاتی
- حسابرسی رعایتی
- حسابرسی قانونی یا قضایی
- حسابرسی بیمه
در ادامه هر یک را به زبان ساده بررسی میکنیم.
۱. حسابرسی صورتهای مالی چیست؟
حسابرسی صورتهای مالی یکی از شناختهشدهترین انواع حسابرسی است.
در این نوع حسابرسی، حسابرس صورتهای مالی و اطلاعات و شواهد مرتبط را بررسی میکند تا بتواند درباره اینکه آیا صورتهای مالی از جنبههای بااهمیت، طبق چارچوب گزارشگری مالی مربوط تهیه شدهاند یا خیر، اظهار نظر کند.
هدف اصلی حسابرسی صورتهای مالی، افزایش اعتماد استفادهکنندگان به اطلاعات مالی است.
در جریان این نوع حسابرسی، حسابرس میتواند موارد مختلفی را بررسی کند؛ از جمله:
- اسناد و مدارک مالی؛
- معاملات و رویدادهای مالی؛
- حسابهای بانکی؛
- حسابهای دریافتنی و پرداختنی؛
- موجودیها؛
- داراییها و بدهیها؛
- درآمدها و هزینهها؛
- کنترلهای مرتبط با فرآیندهای مالی؛
- صورتهای مالی و یادداشتهای مربوط.
نکته مهم این است که حسابرس مسئول تهیه صورتهای مالی شرکت نیست. تهیه و ارائه صورتهای مالی بر عهده مدیریت واحد تجاری است و حسابرس وظیفه رسیدگی و اظهار نظر حرفهای نسبت به موارد مورد رسیدگی را بر عهده دارد.
۲. حسابرسی داخلی چیست؟
حسابرسی داخلی یکی از ابزارهای مهم مدیریت ریسک، کنترل و حاکمیت سازمانی است.
طبق تعریف بهروز مؤسسه حسابرسان داخلی (IIA)، حسابرسی داخلی یک فعالیت مستقل و عینی برای ارائه اطمینان و خدمات مشاورهای است که با هدف ایجاد ارزش و بهبود عملیات سازمان انجام میشود و به سازمان کمک میکند اثربخشی فرآیندهای حاکمیت، مدیریت ریسک و کنترل را ارزیابی و بهبود دهد.
به زبان ساده، حسابرسی داخلی به سازمان کمک میکند بفهمد:
- چه ریسکهایی در فعالیتهای آن وجود دارد؟
- کنترلهای داخلی تا چه اندازه مناسب هستند؟
- کدام فرآیندها ضعف دارند؟
- آیا منابع سازمان به شکل مناسبی استفاده میشوند؟
- چه اقداماتی میتواند عملکرد سازمان را بهبود دهد؟
حسابرسی داخلی صرفاً به دنبال پیدا کردن اشتباه نیست؛ بلکه رویکرد آن میتواند به بهبود فرآیندها، مدیریت ریسک، کنترلهای داخلی و ایجاد ارزش برای سازمان کمک کند.
۳. حسابرسی عملیاتی چیست؟
حسابرسی عملیاتی بر بررسی عملکرد و فرآیندهای عملیاتی یک سازمان یا بخشی از آن تمرکز دارد.
در این نوع حسابرسی، عملکرد یک واحد یا فرآیند با اهداف تعیینشده مقایسه میشود تا مشخص شود منابع و فعالیتها تا چه اندازه به شکل مناسب مورد استفاده قرار گرفتهاند.
سه مفهوم مهم در حسابرسی عملیاتی عبارتاند از:
صرفه اقتصادی
آیا منابع مورد نیاز با هزینه مناسب و بدون پرداختهای غیرضروری تأمین شدهاند؟
کارایی
آیا سازمان میتواند با منابع مشابه، خروجی بهتر یا بیشتری ایجاد کند؟ آیا اتلاف منابع در فرآیندها وجود دارد؟
اثربخشی
آیا فعالیتها و برنامههای سازمان به دستیابی به اهداف تعیینشده منجر شدهاند؟
بنابراین حسابرسی عملیاتی فقط نمیپرسد:
«آیا کار درست انجام شده است؟»
بلکه میپرسد:
«آیا کار با روش مناسب، منابع کافی و نتیجه مطلوب انجام شده است؟»
یک مثال ساده از حسابرسی عملیاتی
فرض کنید یک شرکت برای فروش محصولات خود از یک سیستم نرمافزاری استفاده میکند.
در حسابرسی عملیاتی ممکن است فرآیند فروش، ثبت سفارش، صدور فاکتور، کنترل موجودی، دریافت وجه و گزارشگیری بررسی شود تا مشخص شود:
- آیا فرآیندها زمان زیادی تلف میکنند؟
- آیا اطلاعات چند بار وارد سیستم میشوند؟
- آیا خطاهای تکراری وجود دارد؟
- آیا کنترل مناسبی روی دسترسی کاربران وجود دارد؟
- آیا امکان سادهسازی یا بهبود فرآیند وجود دارد؟
نتیجه این بررسی میتواند به شناسایی فرصتهای بهبود و افزایش کارایی سازمان کمک کند.
۴. حسابرسی رعایتی چیست؟
حسابرسی رعایتی با هدف بررسی میزان رعایت قوانین، مقررات، قراردادها، سیاستها، دستورالعملها و کنترلهای تعیینشده انجام میشود.
در این نوع حسابرسی، سؤال اصلی این است:
آیا فعالیتها مطابق الزامات و معیارهای تعیینشده انجام شدهاند؟
برای مثال، یک سازمان ممکن است از حسابرس بخواهد بررسی کند که:
- آیا واحدهای مختلف سازمان دستورالعملهای داخلی را رعایت کردهاند؟
- آیا فرآیند خرید مطابق آییننامههای داخلی انجام شده است؟
- آیا مفاد قراردادها رعایت شدهاند؟
- آیا فرآیندهای مالی مطابق سیاستهای مصوب سازمان اجرا میشوند؟
بنابراین حسابرسی رعایتی میتواند برای سازمانهایی که با قوانین، مقررات، قراردادها و دستورالعملهای متعدد سروکار دارند، اهمیت زیادی داشته باشد.
۵. حسابرسی قانونی یا قضایی چیست؟
حسابرسی قانونی (Forensic Audit) نوعی رسیدگی تخصصی است که میتواند در بررسی تقلب، اختلافات مالی، سوءاستفادههای مالی و پروندههای حقوقی و تجاری کاربرد داشته باشد.
در این نوع رسیدگی، تمرکز فقط بر بررسی عادی حسابها نیست؛ بلکه ممکن است هدف، کشف واقعیتهای مالی، شناسایی شواهد، بررسی جریان معاملات و تعیین ابعاد یک اختلاف یا خسارت مالی باشد.
برای مثال، حسابرسی قانونی میتواند در مواردی مانند:
- احتمال وقوع تقلب مالی؛
- اختلاف مالی میان شرکا؛
- اختلاف میان سهامداران؛
- سوءاستفاده از منابع شرکت؛
- بررسی خسارتهای مالی؛
- بررسی برخی معاملات مشکوک؛
- دعاوی مالی و تجاری
مورد استفاده قرار گیرد.
یکی از ویژگیهای مهم حسابرسی قانونی این است که یافتههای آن میتوانند در فرآیندهای حقوقی یا تصمیمگیریهای مرتبط با اختلافات مالی مورد استفاده قرار گیرند.
البته نحوه استفاده از نتایج و شواهد در مراجع قضایی به قوانین و الزامات مربوط به هر پرونده بستگی دارد.
۶. حسابرسی بیمه چیست؟
حسابرسی بیمه یا رسیدگی بیمهای معمولاً در ارتباط با بررسی اسناد و مدارک مرتبط با حق بیمه و الزامات بیمهای انجام میشود.
در ایران، سازمان تأمین اجتماعی در چارچوب مقررات مربوط، میتواند اسناد و دفاتر کارفرمایان را برای بررسی وضعیت حق بیمه و تعهدات بیمهای مورد رسیدگی قرار دهد.
از مواردی که ممکن است در این فرآیند مورد توجه قرار گیرد میتوان به:
- اسناد و مدارک مالی؛
- لیست حقوق و دستمزد؛
- قراردادهای پیمانکاری؛
- پرداختها؛
- اسناد مرتبط با کارکنان؛
- اطلاعات مرتبط با حق بیمه
اشاره کرد.
به همین دلیل، مدیریت صحیح اسناد مالی و بیمهای و نگهداری مستندات میتواند نقش مهمی در کاهش ریسکهای ناشی از رسیدگیهای بیمهای داشته باشد.
تفاوت حسابرسی داخلی و حسابرسی مستقل چیست؟
یکی از ابهامهای رایج، تفاوت حسابرسی داخلی و حسابرسی مستقل است.
حسابرسی داخلی بیشتر با هدف کمک به سازمان در زمینه مدیریت ریسک، کنترل، حاکمیت و بهبود فرآیندها انجام میشود.
در مقابل، حسابرسی مستقل معمولاً توسط حسابرس یا مؤسسهای خارج از سازمان انجام میشود و در حسابرسی صورتهای مالی، هدف اصلی آن ارائه اظهار نظر حرفهای درباره صورتهای مالی بر اساس شواهد حسابرسی است.
به زبان ساده:
حسابرسی داخلی بیشتر بر بهبود و ارزیابی درون سازمان تمرکز دارد؛ حسابرسی مستقل بر ارائه اطمینان و اظهار نظر مستقل نسبت به موضوع مورد رسیدگی تمرکز میکند.
البته دامنه و هدف هر مأموریت حسابرسی به قرارداد، الزامات قانونی و استانداردهای حرفهای مربوط بستگی دارد.
تفاوت حسابداری و حسابرسی چیست؟
این سؤال یکی از پرتکرارترین پرسشها در حوزه مالی است.
حسابداری
در حسابداری، رویدادهای مالی شناسایی، ثبت، طبقهبندی، پردازش و گزارش میشوند.
حسابرسی
در حسابرسی، اطلاعات و شواهد مربوط به موضوع مورد رسیدگی بررسی و ارزیابی میشوند تا حسابرس بتواند بر اساس شواهد کافی و مناسب و معیارهای مربوط، به نتیجهگیری و در موارد لازم اظهار نظر برسد.
پس به طور خلاصه:
حسابداری بیشتر به تولید و گزارش اطلاعات مالی مربوط است؛ حسابرسی به بررسی و ارزیابی مستقل اطلاعات یا فرآیندهای مورد رسیدگی مربوط میشود.
این دو حوزه به یکدیگر مرتبط هستند، اما وظایف و اهداف یکسانی ندارند.
مراحل حسابرسی چیست؟
مراحل حسابرسی با توجه به نوع حسابرسی متفاوت است، اما یک فرآیند حسابرسی معمولاً شامل مراحل کلی زیر است:
۱. برنامهریزی و شناخت
حسابرس ابتدا موضوع مورد رسیدگی، فعالیت سازمان، اهداف مأموریت و شرایط موجود را بررسی میکند.
۲. شناسایی ریسکها
در این مرحله ریسکهای مهم مرتبط با موضوع حسابرسی شناسایی و ارزیابی میشوند.
۳. تعیین روشهای رسیدگی
بر اساس هدف حسابرسی و ریسکهای شناساییشده، روشها و آزمونهای لازم برای جمعآوری شواهد تعیین میشوند.
۴. جمعآوری و بررسی شواهد
حسابرس اسناد، مدارک، اطلاعات و شواهد مورد نیاز را بررسی میکند و در صورت لزوم از روشهایی مانند بررسی اسناد، پرسوجو، مشاهده، آزمون و تحلیل استفاده میشود.
۵. ارزیابی یافتهها
نتایج بهدستآمده بررسی و با معیارها و الزامات مربوط مقایسه میشوند.
۶. تهیه گزارش حسابرسی
در پایان، نتایج و یافتههای حسابرسی بر اساس نوع مأموریت در قالب گزارش مناسب ارائه میشوند.
بنابراین حسابرسی یک بررسی سریع و سطحی نیست؛ بلکه فرآیندی برنامهریزیشده و مبتنی بر شواهد است.
حسابرس چه کسی است؟
حسابرس فردی متخصص است که مسئولیت انجام مأموریت حسابرسی را مطابق با الزامات و استانداردهای حرفهای مربوط بر عهده دارد.
حسابرس باید در انجام وظایف خود اصول حرفهای مانند:
- استقلال؛
- بیطرفی و عینیت؛
- رازداری؛
- صلاحیت حرفهای؛
- دقت حرفهای
را رعایت کند.
البته الزامات دقیق مربوط به صلاحیت، استقلال و نحوه انجام کار، با توجه به نوع حسابرسی و مقررات حاکم بر آن متفاوت است.
حسابرسی چه مزایایی برای شرکتها دارد؟
حسابرسی میتواند مزایای مختلفی برای یک سازمان ایجاد کند. برخی از مهمترین آنها عبارتاند از:
افزایش اعتماد به اطلاعات مالی
رسیدگی حرفهای میتواند قابلیت اتکای اطلاعات مالی و گزارشهای مورد بررسی را برای استفادهکنندگان افزایش دهد.
شناسایی نقاط ضعف
حسابرسی میتواند ضعفهای موجود در فرآیندها و کنترلها را آشکار کند.
کاهش ریسک
شناسایی بهموقع ریسکهای مالی و عملیاتی میتواند به مدیریت بهتر آنها کمک کند.
بهبود کنترلهای داخلی
نتایج حسابرسی میتواند برای اصلاح و تقویت کنترلهای داخلی مورد استفاده قرار گیرد.
کمک به تصمیمگیری مدیران
اطلاعات و یافتههای حسابرسی میتوانند دید بهتری نسبت به وضعیت مالی و فرآیندهای سازمان در اختیار مدیران قرار دهند.
افزایش شفافیت
رسیدگی حرفهای و گزارشگری مناسب میتواند به افزایش شفافیت و اعتماد میان ذینفعان کمک کند.
آیا هر شرکتی به حسابرسی نیاز دارد؟
نیاز به حسابرسی به عواملی مانند نوع شرکت، اندازه و فعالیت، الزامات قانونی، نیاز سهامداران و سرمایهگذاران، قراردادها و هدف مدیریت بستگی دارد.
برخی شرکتها ممکن است بر اساس قوانین و مقررات ملزم به انجام حسابرسی باشند و برخی دیگر به دلیل نیاز مدیریتی یا قراردادی از خدمات حسابرسی استفاده کنند.
حتی در مواردی که حسابرسی از نظر قانونی الزامی نباشد، یک کسبوکار ممکن است برای شناسایی ریسکها، بررسی کنترلهای داخلی، ارزیابی عملکرد یا افزایش اعتماد سرمایهگذاران به خدمات حسابرسی نیاز داشته باشد.
بنابراین سؤال بهتر این نیست که:
«آیا شرکت من حتماً باید حسابرسی شود؟»
بلکه باید پرسید:
«با توجه به شرایط و اهداف شرکت من، چه نوع رسیدگی و حسابرسی میتواند بیشترین ارزش را ایجاد کند؟»
چه زمانی استفاده از خدمات حسابرسی حرفهای اهمیت بیشتری پیدا میکند؟
هرچه یک کسبوکار بزرگتر و پیچیدهتر شود، کنترل و بررسی تمام فرآیندهای مالی و عملیاتی دشوارتر خواهد شد.
وجود چندین شریک یا سهامدار، معاملات زیاد، قراردادهای متعدد، حجم بالای گردش مالی، شعب مختلف، کارکنان زیاد یا فرآیندهای پیچیده میتواند اهمیت کنترل و حسابرسی را افزایش دهد.
در چنین شرایطی، حسابرسی حرفهای میتواند به سازمان کمک کند:
- ریسکهای مالی و عملیاتی را بهتر شناسایی کند؛
- کنترلهای داخلی را ارزیابی کند؛
- اطلاعات مالی را دقیقتر بررسی کند؛
- ضعفهای فرآیندی را شناسایی کند؛
- اعتماد ذینفعان را افزایش دهد؛
- و برای بهبود عملکرد سازمان تصمیمهای دقیقتری بگیرد.
معتمد رایان باهر با ارائه خدمات تخصصی حسابرسی میتواند متناسب با نیاز و نوع فعالیت سازمان، در زمینه بررسی و ارزیابی فرآیندها و اطلاعات مالی و ارائه خدمات حرفهای مرتبط با حسابرسی در کنار کسبوکارها باشد.
جمعبندی؛ حسابرسی چیست؟
در پاسخ به سؤال «حسابرسی چیست؟» میتوان گفت حسابرسی یک فرآیند حرفهای و نظاممند برای بررسی و ارزیابی اطلاعات، اسناد، فرآیندها یا عملکرد یک سازمان بر اساس معیارهای مشخص است.
حسابرسی میتواند با اهداف مختلفی انجام شود؛ از بررسی صورتهای مالی گرفته تا ارزیابی کنترلهای داخلی، بررسی رعایت قوانین و مقررات، ارزیابی عملکرد عملیاتی، مدیریت ریسک و رسیدگیهای تخصصی مرتبط با اختلافات مالی.
از مهمترین انواع حسابرسی میتوان به حسابرسی صورتهای مالی، حسابرسی داخلی، حسابرسی عملیاتی، حسابرسی رعایتی، حسابرسی قانونی و حسابرسی بیمه اشاره کرد.
در نهایت، حسابرسی را نباید صرفاً ابزاری برای پیدا کردن اشتباه دانست. حسابرسی حرفهای میتواند به سازمان کمک کند اطلاعات قابل اتکاتری داشته باشد، ریسکها را بهتر بشناسد، کنترلهای خود را تقویت کند و فرصتهای بهبود را شناسایی کند.
سوالات متداول درباره حسابرسی
حسابرسی چیست؟
حسابرسی فرآیندی حرفهای و نظاممند برای بررسی و ارزیابی اطلاعات، اسناد، فرآیندها یا عملکرد یک سازمان بر اساس معیارهای مشخص است.
مهمترین انواع حسابرسی کداماند؟
از مهمترین انواع حسابرسی میتوان به حسابرسی صورتهای مالی، حسابرسی داخلی، حسابرسی عملیاتی، حسابرسی رعایتی، حسابرسی قانونی یا قضایی و حسابرسی بیمه اشاره کرد.
تفاوت حسابداری و حسابرسی چیست؟
حسابداری به ثبت، پردازش و گزارش اطلاعات مالی مربوط میشود، در حالی که حسابرسی به بررسی و ارزیابی اطلاعات و موضوعات مورد رسیدگی بر اساس شواهد و معیارهای مربوط میپردازد.
حسابرسی داخلی چیست؟
حسابرسی داخلی فعالیتی مستقل و عینی برای ارائه اطمینان و خدمات مشاورهای است که با هدف ایجاد ارزش و بهبود عملیات سازمان انجام میشود و موضوعاتی مانند مدیریت ریسک، کنترل و حاکمیت سازمانی را مورد توجه قرار میدهد.
حسابرسی عملیاتی چه چیزی را بررسی میکند؟
حسابرسی عملیاتی عملکرد و فرآیندهای سازمان را از نظر عواملی مانند صرفه اقتصادی، کارایی و اثربخشی بررسی میکند و میتواند فرصتهای بهبود را شناسایی کند.
حسابرسی قانونی چیست؟
حسابرسی قانونی یا قضایی نوعی رسیدگی تخصصی است که میتواند برای بررسی تقلب، اختلافات مالی، سوءاستفادههای مالی، خسارتها و برخی دعاوی و تحقیقات مالی مورد استفاده قرار گیرد.
آیا حسابرسی فقط برای شرکتهای بزرگ است؟
خیر. نیاز به حسابرسی به شرایط، نوع فعالیت، اندازه سازمان، الزامات قانونی و نیازهای مدیریتی و قراردادی بستگی دارد و محدود به شرکتهای بزرگ نیست.
آیا حسابرسی به معنی پیدا کردن تقلب است؟
خیر. کشف تقلب میتواند در برخی مأموریتها موضوع مهمی باشد، اما حسابرسی همیشه با هدف کشف تقلب انجام نمیشود. برای مثال، هدف اصلی حسابرسی صورتهای مالی، اظهار نظر حرفهای درباره صورتهای مالی بر اساس استانداردهای حسابرسی مربوط است.
آیا حسابرس مسئول تهیه صورتهای مالی شرکت است؟
خیر. مسئولیت تهیه و ارائه صورتهای مالی با مدیریت واحد تجاری است. حسابرس وظیفه دارد بر اساس نوع مأموریت، شواهد لازم را به دست آورد و نسبت به موضوع مورد رسیدگی، مطابق الزامات حرفهای مربوط، نتیجهگیری یا اظهار نظر کند.